ULUSLARARASI İLİŞKİLER ANALİZ PORTALI 
                                     

Yunanistan ile Kuzey Makedonya arasındaki isim krizi


İnci Ayten* 




Bilindiği üzere 12 Şubat 2019'da yürürlüğe giren Prespa Anlaşması ile Makedonya'nın adı "Kuzey Makedonya Cumhuriyeti" olarak değiştirilmiştir. Bu değişimin temelinde 27 yıllık bir sorun yatmaktadır. Yunanistan bu isim krizinde kendi sınırları içerisinde "Makedonya" isimli bir bölgenin bulunması gerekçesini öne sürse de, bu sorunun altında iki ülke arasında tarihten süregelen birçok kültürel ve toplumsal problemler yer almaktadır. Bu yazı, isim krizinin nedenlerini ve tarihsel süreç içerisinde kısaca analiz ederek 27 yıllık sorunun nasıl çözüldüğünü bizlere gösterecektir.


Yeni ismiyle Kuzey Makedonya Cumhuriyeti, 1991'de bağımsızlığını ilan etmiştir. Bağımsızlığını ilan ettiği tarihten bu yana güney komşusu Yunanistan ile birçok sorun yaşamıştır. Kuzey Makedonya Cumhuriyeti Tito'nun kurucusu olduğu Yugoslavya Federasyonu'nun altı cumhuriyetinden biriydi ve tarihte önemli bir yeri olan Büyük İskender'in imparatorluğunun da adıydı. İşte iki ülke arasındaki sorunun temelini bu konu oluşturmaktadır. Büyük İskender Makedonya'dan Hindistan'a uzanan büyük bir imparatorluk kurmuştur. Geniş topraklara yayılması ve askeri başarılarıyla tarihe damgasını vuran Büyük İskender ve imparatorluğunu Yunanistan kendi tarihinin bir parçası olarak kabul etmiştir. İki ülke arasındaki bu anlaşmazlıktan dolayı 1990'lı yıllarda yeni bağımsız olan Kuzey Makedonya'nın bayrağında kullandığı "Vergina Güneşi"  sembolü Yunanistan ile arasında bir sorun haline gelmiştir. Vergina Güneşi, Büyük İskender'in babası II. Philip' in hanedanlığının sembolüdür ve her iki ülke de bunu kendi tarihinin parçası olarak kabullenmiştir. Anlaşmazlık 13 Eylül 1995'te yapılan geçici bir anlaşmayla önlenmiş, Kuzey Makedonya bayrağının sembolünü şimdiki haliyle değiştirmiştir. Aynı zamanda Yunanistan bu anlaşmayla Makedonya'yı Eski Yugoslavya Cumhuriyeti Makedonya (FYROM) olarak tanıyacağını bildirmiştir.


Bu anlaşmadan sonra birçok devlet ve uluslararası örgüt Kuzey Makedonya'yı FYROM olarak tanıma yoluna gitmiştir. Ayrıca Kuzey Makedonya isim sorunu nedeniyle Avrupa Birliği (AB) ve NATO' ya üye olamamıştır. Bu noktadan sonra isim sorunu uluslararası bir sorun haline gelmiştir. Kuzey Makedonya'nın Nisan 1933 yılında BM üyeliğine kabul edildiği kesinlik kazanmıştır ancak yine Yunanistan'ın itirazıyla geçici olarak FYROM adıyla üyeliğe kabul edilmiştir.


Sonuç olarak tüm bu anlaşmazlıkların ve isim sorununun çözülmesi Kuzey Makedonya'nın uluslararası tanınırlığını arttırabilmesi için gerekli olmuştur. Bu 27 yıllık sorun Prespa Anlaşması ile Makedonya'nın Kuzey Makedonya Cumhuriyeti olmasıyla çözüme kavuşmuştur. 25 Ocak 2019 tarihine kadar iki ülke tarafından da onaylanmış ve BM'nin anlaşmayı tamamlamasıyla 12 Şubat 2019 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Prespa'ya göre; anlaşma hükümleri her iki ülke için uluslararası hukuk açısından yasal olarak bağlayıcılık getirmiştir ve anlaşma süresiz olarak yürürlükte kalacaktır. Birçok tartışmaya konu olan isim sorunu bu şekilde son bulmuştur.


* Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Bölümü, Lisans Öğrencisi




Eklenme tarihi: 12 / 09 / 2019
Haber Okunma: 435







Önceki: Artktik'te ABD'nin denge arayışı: Grönland
Sonraki: Theresa May’in İstifası Brexit Sürecinin Geleceği için Ne İfade Ediyor?